Een airco demonteren doe je niet zomaar zelf. Het verwijderen van een split-airco bestaat uit twee delen: het loskoppelen van de koelleidingen (inclusief het omgaan met het koelmiddel) en het fysiek afmonteren van de binnen- en buitenunit. Dat eerste deel is in de meeste gevallen wettelijk voorbehouden aan gecertificeerde monteurs. Wat je zelf kunt doen, en waar de grens ligt, lees je hieronder.
Wat mag je zelf doen bij het demonteren van een airco?
Het loskoppelen van de stroomaansluiting en het verwijderen van de binnenunit van de muur kun je in principe zelf doen, mits je de koelleidingen niet opent en het koelmiddel intact laat. In de praktijk betekent dit dat je als zelfklusser weinig meer kunt doen dan schroeven losdraaien en beugels verwijderen, nadat de koelleidingen al correct zijn afgesloten door iemand met de juiste papieren.
Zodra je de koelleidingen wil loskoppelen, raak je het koelmiddel aan. En daarvoor gelden strenge Europese regels (de F-gassenverordening). Koelmiddelen zoals R32 of R410A mogen niet zomaar in de atmosfeer worden geloosd. Je hebt een F-gassen certificaat nodig om hier legaal mee te werken. Doe je dit zonder certificaat, dan riskeer je een flinke boete.
Wat is een pumpdown en waarom is het belangrijk?
Bij het demonteren van een split-airco wordt vaak gebruikgemaakt van een zogenaamde pumpdown. Daarbij pompt de buitenunit al het koelmiddel uit de leidingen en binnenunit terug in zichzelf. De afsluiters van de buitenunit worden daarna dichtgedraaid, zodat het koelmiddel veilig opgesloten blijft in de buitenunit. Dit is de meest gebruikte methode als je de buitenunit wil bewaren voor herplaatsing elders.
Een pumpdown vereist kennis van de procedure en het juiste gereedschap. Je moet de stappen in de goede volgorde uitvoeren, anders zuig je lucht in het systeem of beschadig je de compressor. Dit is dan ook precies de reden waarom dit in de praktijk door een erkend monteur wordt gedaan, ook al lijkt de handeling technisch niet heel ingewikkeld.
Stap voor stap: hoe verloopt het demonteren van een airco?
- Stap 1: Schakel de airco uit en zet de groep op de meterkast uit. Zorg dat er geen spanning meer op het systeem staat.
- Stap 2: Laat een gecertificeerd monteur de pumpdown uitvoeren en de koelleidingen afsluiten. Hij zorgt dat het koelmiddel veilig in de buitenunit staat.
- Stap 3: Koppel de leidingen los aan de binnenzijde. Dit kan na de pumpdown, maar doe dit pas als de monteur heeft bevestigd dat de afsluiters dicht zijn.
- Stap 4: Verwijder de binnenunit van de wandbeugel. Dit zijn doorgaans een paar schroeven en een kliksysteem.
- Stap 5: Verwijder de wandbeugel en dicht de doorboring in de muur af, als je dat wil.
- Stap 6: Verwijder de buitenunit van zijn beugel of drager. Let op het gewicht: buitenunits wegen al snel 20 tot 40 kilogram. Werk nooit alleen op hoogte.
Wat kost het laten demonteren van een airco?
Als je de demontage volledig uitbesteedt, betaal je naar schatting rond de 75 tot 150 euro in 2026 voor een standaard single-split systeem. De pumpdown is daarin inbegrepen. Wil je de airco ook laten afvoeren, dan kunnen daar extra kosten bij komen voor verwijdering van het koelmiddel als de unit niet meer bruikbaar is.
Doe je de fysieke demontage zelf na de pumpdown, dan bespaar je op arbeidskosten maar betaal je de monteur alleen voor het koelmiddelgedeelte. Vraag vooraf altijd een duidelijke offerte, zodat je weet wat wel en niet inbegrepen is.
Wanneer is zelf demonteren echt geen goed idee?
Als de buitenunit op hoogte hangt (aan een gevel of op een plat dak) is zelf demonteren risicovol zonder steiger of goed platform. Een buitenunit die beweegt of valt kan flinke schade aanrichten, ook aan jezelf. Hetzelfde geldt als je de unit wil hergebruiken op een andere locatie: een beschadigde compressor door een fout tijdens de pumpdown maakt de unit waardeloos.
Twijfel je of de pijpleidingen asbest bevatten (bij oudere woningen kan isolatiemateriaal rond leidingen asbesthoudend zijn)? Laat dat dan eerst onderzoeken voor je ook maar iets aanraakt.
Voor de meeste mensen is de verstandigste aanpak: laat een monteur de pumpdown doen en de leidingen afsluiten, en doe de fysieke demontage van de units daarna zelf als je handig bent en de units bereikbaar zijn. Zo bespaar je op de arbeidskosten, zonder de wet te overtreden of onnodige risico’s te nemen.